PL - EN

Ważne informacje o zdrowotności rasy

Przyjmuje się, że psy rasy berneński pies pasterski to dość delikatne psy, które żyją krótko. Długość życia oraz podatność na choroby związane są nie tylko z predyspozycjami genetycznymi rasy, ale również zależą od bardzo wielu czynników środowiskowych, w tym stylu życia, warunków środowiskowych i żywienia. Jednak każdy nabywca berneńskiego psa pasterskiego powinien mieć świadomość, że psy dużych ras generalnie żyją krócej niż psy małych ras, choć istnieje duże zróżnicowanie: najdłużej żyjące rasy psów olbrzymich mogą żyć prawie tak długo, jak najdłużej żyjące psy ras miniaturowych.
Średnia - mediana- długość życia psa rasy berneński pies pasterski to, według różnych badań (*), około 7-9 lat, porównywalnie do bernardynów i bulmastifów.

Dla tej rasy literatura specjalistyczna wskazuje kilka chorób, które mogą być dziedziczone w różny sposób, lub też wynikają z określonych predyspozycji genetycznych (opisane poniżej). Praca badawcza dla rasy na podstawie psów zarejestrowanych w Szwajcarskim klubie rasy ("Średnia długość życia i przyczyny śmierci psów rasy berneński pies pasterski" - "Life expectancy and causes of death in Bernese mountain dogs in Switzerland - badanie opublikowane w 2016 r.) podaje, że średnia długość życia psa tej rasy to około 8-9 lat  (psy: 7,7, suki: 8,8). Choroby, które w tej rasie mogą być przyczyną przedwczesnej śmierci psów, to neoplazje (nowotwory, powyżej 40% psów zmarłych z powodu choroby) i w dalszej kolejności choroby zwyrodnieniowe stawów (około 4% populacji), choroby/zaburzenia neurologiczne i kręgosłupa (3%), choroby nerek (3%) oraz skręty żołądka (około 2%). Psy z nowotworami mają krótszy niż średni czas przeżycia, w porównaniu z psami z innymi zaburzeniami. Najkrótszą medianę przeżycia (6,8 roku) stwierdzono u psów z uszkodzeniem nerek.

Choroby, które w tej rasie spotykane są najczęściej (według bmdca) to niektóre postaci nowotworu, głównie chłoniak/chłoniakomięsak i histocytoza (ponad 40% populacji), dysplazja stawów łokciowych (powyżej 15% populacji), dysplazja stawów biodrowych (powyżej 10% populacji), choroby oczu (około 8%), niedoczynność tarczycy (około 7% populacji), mielopatia zwyrodnieniowa (około 2%). Ponadto u psów tej rasy, podobnie jak w innych rasach, mogą występować inne choroby. Na wiele z tych chorób dostępne są już testy genetyczne (dla tych, dla których znany jest sposób dziedziczenia), wiele z nich można wykluczyć na podstawie badań. W hodowli zaleca się dobieranie w pary psów w taki sposób, by ograniczyć ich występowanie u potomstwa.

* o oczekiwanej długości życia psów - badania w Europie: m. inn: http://users.pullman.com/lostriver/longhome.htm

Dysplazja

W przypadku berneńskich psów pasterskich, podobnie jak w przypadku innych dużych ras, możemy mieć do czynienia z dysplazją stawu biodrowego lub stawu łokciowego.
W statystyce OFA (psy zbadane pod kątem dysplazji według procedur OFA) za lata 1974-2015 berneński pies pasterski jest na 50 miejscu pod względem częstotliwości występowania dysplazji biodrowej (na 177 ras) : na przebadanych ponad 20 tysięcy psów u około 14% populacji stawy biodrowe zostały ocenione jako A (całkowicie wolny od dysplazji - stawy doskonałe "excelllent") i u około 16 stawy ocenione jako mniej lub bardziej dysplatyczne (A2-E) (psy przebadane w okresie 2011-2015:  łącznie około 2 tysięcy psów, stawy A u około 18% psów, stawy A2-E u około 14% psów). Pod względem dysplazji łokciowej, w bazie OFA za ten sam okres, berneński pies pasterski zajmuje 8 pozycję pod względem obciążenia rasy tą chorobą: na 15 tysięcy zdiagnozowanych psów 72% było wolnych od dysplazji łokciowej, 18% miało lekką dysplazję  (ED I), 7% dysplazję średnią (ED II) i 3% dysplazję ciężką (ED III).

Skręt żołądka

Skręt żołądka to stan, na który narażone są przede wszystkim psy z głęboką klatka piersiową. Berneńczyki nie występują w grupie pięciu ras najwyższego ryzyka wystąpienia skrętu, jednak ta dolegliwość jest dość częsta również i w tej rasie i każdy właściciel berneńczyka powinien mieć świadomość jej istnienia.

Nie jest znana przyczyna jej wystąpienia i najczęściej wskazuje się w literaturze teorie związane z zmianami środowiskowymi i predyspozycjami genetycznymi. W opracowaniu na temat dylatacji żołądka u psów Institute of Canine Biology czytamy, że wyliczona na podstawie danych systemu ewidencji szpitali weterynaryjnych, ogólna częstość występowania tych jednostek chorobowych w USA wzrosła drastycznie w okresie od 1964 roku do 1994 (od 0,036% do 0,57% wszystkich psów przyjętych). Późniejsze statystyki nie wskazują na zmniejszanie się częstości występowania skrętu. Wielu autorów uważa, że główna przyczyna może tkwić w czynnikach dietetycznych, przede wszystkim w żywności wysoko-przetworzonej i śmieciowego pożywienia. Drastyczny wzrost występowania skrętu przypada właśnie na czas rozkwitu i gwałtownego wzrostu powszechnego stosowania karm przemysłowych w żywieniu psów w USA. Jest to jedna z przyczyn, dla której gorąco zachęcam nabywców moich szczeniąt do żywienia psów pokarmami nieprzetworzonymi odpowiednimi dla gatunku psa zamiast stosowania karm przemysłowych lub żywienia odpadkami ze stołu lub jedzeniem gotowanym.

Rak

To choroba, która stanowi wielkie wyzwanie genetyczne dla hodowców i jeszcze większe wyzwanie dla właścicieli berneńczyków. Nie jest to choroba, która dotyka jedynie rasę berneński pies pasterski, choć wiele źródeł podaje, że ta rasa należy do grupy ryzyka (występowanie u berneńskich psów pasterskich jest relatywnie wysokie, nawet do 25% przyczyn śmierci w rasie). Uważa się, że niektóre formy raka mają podłoże genetyczne i wykazano dziedziczenie histiocytozy (najbardziej rozpowszechniony i najgorszy rodzaj nowotworu w tej rasie), jednak pochodzenie i patogeneza tej odmiany raka nie są jeszcze naukowo w pełni wyjaśnione i są cały czas obiektem badań naukowych. Również i w Polsce właściciele bernenczyków mogą dołączyć do grupy badawczej lub przystąpić do programu (ósrodki naukowe w USA - informacje na bmdc/berner garde, ośrodek naukowy we Francji).

Histiocytoza jest rzadko agresywną postacią raka, ale wiąże się z dużą śmiertelnością zarówno u ludzi jak i u psów. Chociaż ta postać raka jest relatywnie rzadko diagnozowana w całej populacji psów, to jednak w rasie berneński pies pasterki występuje szczególnie silna skłonność  (podatność) na jej występowanie. Szacuje się, że berneńczyki są wielokrotnie bardziej narażone na rozwój histiocytozy niż inne rasy psów, a ryzyko śmierci w wyniku tej choroby rośnie aż 17-krotnie. Początkowo sądzono, że dziedziczna skłonność berneńskich psów pasterskich do tej choroby jest wynikiem działania wielu genów, ale całkiem niedawno powiązano wystąpienie histiocytozy z mutacją genu CDKN2A/B. Dodatkowo istneiej wiele czynników, które wpływają na wystąpienie tej choroby, w tym czynniki środowiskowe i stosowane leki. Według wielu publikacji naukowych oraz na podstawie badań i obserwacji publikowanych przez naukowych wskazuje się (2014 r.), że histiocytoza jest przyczyną przedwczesnej śmierci psów tej rasy niemal w 1/4 (pozostałe czynniki chorobowe to inne formy raka około 50%, mielopatia zwyrodnieniowa i choroby nerek po 2%, skręt żołądka około 5%, a pozostałe choroby około 10%). To pokazuje, że priorytetem wydaje się być właśnie walka z rakiem, a w szczególności z histiocytozą. 

Jest już dostępny dla hodowców pre-test genetyczny (Pre-test SH Antagene), który pomaga wskazać szacowane statystycznie prawdopodobieństwo wystąpienia histiocytozy ze względów genetycznych. Ten pre-test, podobnie jak wiele innych testów genetycznych, jest narzędziem, które może być wykorzystywane w programie hodowli w celu ograniczenia występowania tej choroby na tle dziedzicznym poprzez kojarzenie w odpowiedni sposób osobników z określonym wynikiem testu. W mojej hodowli przy planowaniu miotów skupiam się przede wszystkim na aspektach związanych z rakiem, dlatego wszystkie moje psy są poddawane testom genetycznym pre-test HS - po to, by kierując się zaleceniami badaczy i naukowców, dobierać rodziców miotów w taki sposób, by nie łączyć osobników z określoną mutacją genową. Dodatkowo przykładam ogromną wagę do naturalnego żywienia głęboko wierząc, że żywienie pokarmami najbardziej naturalnymi w sposób odpowiednio zbilansowany, wolnymi od składników przetworzonych, w połączeniu z brakiem mutacji genetycznej wskazującej na HS, może przyczynić się do zmniejszenia wystąpienia histiocytozy u moich szczeniąt. Więcej na ten temat na stronie: www.antagene.com; www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5084741/#jvim13964-bib-0033;  www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/17987966;  www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/3946051; www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/19531730

© 2012 Domowa hodowla psów berneński pies pasterski. Wszelkie prawa zastrzeżone.
Projekt & cms: www.zstudio.pl